Bilety łączone to najprostszy sposób, by zwiedzać zabytki Prowansji taniej, a mimo to w kolejkach do kas w Les Baux, Arles czy Awinionie wciąż widuję turystów, którzy za każde wejście płacą osobno i przepłacają w ten sposób kilka euro za osobę.
W przypadku czteroosobowej rodziny, która spędza w regionie kilka dni, z tych pozornie drobnych kwot uzbiera się całkiem pokaźna suma, a przecież można było jej uniknąć bez żadnego wysiłku.
Prowansalskie zabytki od dawna współpracują ze sobą i nagradzają tych, którzy nie poprzestają na jednym miejscu. Wspólne bilety, karty miejskie i zniżki partnerskie pozwalają obniżyć koszt zwiedzania o kilkanaście, a niekiedy nawet o kilkadziesiąt procent, pod warunkiem że wie się o nich zawczasu, bo w kasach rzadko ktoś o nich przypomina.
W tym przewodniku zebrałem wszystkie takie możliwości, na jakie natrafiłem przy obiektach opisywanych na blogu. Bilety łączone, karty i zniżki omawiam miasto po mieście, a każde miasto ma osobny rozdział, do którego prowadzą odnośniki z informacji praktycznych pod artykułami.
Jak działają bilety łączone w Prowansji
W regionie funkcjonują trzy rodzaje ulg. Najprostsze są bilety łączone, czyli jeden bilet do dwóch sąsiednich obiektów, kupowany za jednym razem i zwykle tańszy od sumy dwóch biletów pojedynczych. Drugim rozwiązaniem są karty miejskie, za które płaci się jednorazowo, a które przez określony czas otwierają bezpłatnie drzwi wszystkich muzeów i zabytków objętych ofertą.
Trzeci rodzaj, najmniej znany, to bilety partnerskie, które działają podobnie jak bilety łączone, choć kupuje się je w różnych kasach i w różnym czasie. Pełny bilet do jednego zabytku uprawnia w nich do zniżki w kilku innych, czasem nawet przez dwa tygodnie, a jedynym warunkiem jest zachowanie biletu i okazanie go w kolejnej kasie.
Przed zakupem karty miejskiej warto uczciwie policzyć, ile miejsc da się zobaczyć w czasie jej ważności. Karta zaczyna się zwykle opłacać dopiero przy trzecim obiekcie, dlatego przy dwóch wejściach korzystniejsze okazują się zwykłe bilety łączone, dostępne w kasach obu zabytków.
Les Baux-de-Provence: Pass Baux-de-Provence i bilety partnerskie
Większość odwiedzających Les Baux ogranicza się do dwóch miejsc: ruin Château des Baux na szczycie skały i pokazu multimedialnego w Carrières des Lumières u jej podnóża. Oba wejścia obejmuje Pass Baux-de-Provence, najpopularniejszy spośród biletów łączonych w Alpilles, sprzedawany przez internet na stronach zamku i kamieniołomu.
Pass Baux-de-Provence – ceny
- dorośli: 21 €
- seniorzy powyżej 65 lat: 19,50 €
- studenci, osoby w wieku 18–25 lat, osoby bezrobotne: 17,50 €
- młodzież w wieku 7–17 lat: 16 €
- bilet rodzinny (dwoje dorosłych i dwoje dzieci w wieku 7–17 lat): 58 €
- dzieci do 7 lat: wstęp wolny
Kupowane osobno, zamek i pokaz w kamieniołomie kosztują dorosłego 26,50 €, a więc pass obniża ten wydatek o 5,50 €. Bilet Pass Baux-de-Provence uprawnia ponadto do obejrzenia wystaw w Musée Yves Brayer w wiosce za pół ceny. W Carrières des Lumières trzeba jednak pamiętać, że bilety opłaca się wyłącznie kartą.
Bilety partnerskie i bilety łączone: zamek, Glanum i Montmajour
Pełny bilet dla dorosłych do zamku w Les Baux przez dwa kolejne tygodnie uprawnia do tańszego wstępu do Glanum w Saint-Rémy-de-Provence (7,50 € zamiast 9 €) oraz do opactwa Montmajour pod Arles (5,50 € zamiast 7 €). Do tego grona należy także Hôtel de Sade w Saint-Rémy, który pozostaje jednak obecnie zamknięty z powodu prac.
Glanum i Montmajour, zarządzane przez Centre des monuments nationaux, mają również własne bilety łączone: wspólny bilet do obu zabytków kosztuje 14 €, a do Glanum i Hôtel de Sade 12 €. Młodzież do 18 lat zwiedza oba miejsca bezpłatnie, podobnie jak obywatele i rezydenci Unii Europejskiej w wieku od 18 do 25 lat.
Saint-Rémy-de-Provence: Saint-Rémy Pass zamiast biletów łączonych
W Saint-Rémy-de-Provence rolę biletów łączonych pełni bezpłatna karta zniżek, Saint-Rémy Pass, którą wydaje biuro turystyczne, a także kasa pierwszego zwiedzanego obiektu. Jej zasada jest prosta: pełną cenę płaci się tylko w jednym miejscu, we wszystkich pozostałych obowiązuje bilet ulgowy, a każda kasa potwierdza wizytę pieczątką.
- Glanum: 7,50 € zamiast 9 €
- klasztor Saint-Paul de Mausole: 7 € zamiast 10 €
- Musée des Alpilles: 4 € zamiast 7 €
- Musée Estrine: bilet ulgowy
- Hôtel de Sade: 4 € zamiast 5 € (po ponownym otwarciu)
Ponieważ pełną stawkę płaci się tylko raz, zwiedzanie najrozsądniej rozpocząć od obiektu z najtańszym biletem. Już przy Glanum i klasztorze Saint-Paul de Mausole, oddalonych od siebie o kilkaset metrów, każdy zwiedzający oszczędza kilka euro, a z każdym kolejnym muzeum oszczędność rośnie.
Arles: Pass Liberté, Pass Avantage i bilet łączony
Nigdzie w Prowansji nie skupia się tyle zabytków na tak niewielkim obszarze co w Arles i nigdzie karty zwiedzania nie są równie opłacalne. Bilety łączone w Arles występują w trzech wariantach, od pary najsłynniejszych budowli rzymskich po komplet zabytków i muzeów, a kupić je można w biurze turystycznym albo w jego internetowym sklepie z biletami.
Bilety łączone: arena i teatr antyczny
Na arenę i do teatru antycznego obowiązuje wspólny bilet, normalny za 11 €, ulgowy za 9 €. Zachowuje on ważność przez dwa kolejne dni i uprawnia do jednego wejścia do każdego z zabytków, co pozwala rozłożyć zwiedzanie bez pośpiechu.
Pass Liberté
Pass Liberté kosztuje 15 € (ulgowy 13 €) i pozostaje ważny przez miesiąc. Obejmuje cztery wybrane spośród sześciu zabytków, Musée Réattu oraz jedno z trzech muzeów: Musée départemental Arles antique, Museon Arlaten lub Musée de la Camargue.
Pass Avantage
Pass Avantage, w cenie 19 € (ulgowy 16 €), zachowuje ważność przez pół roku i otwiera wszystkie sześć zabytków oraz cztery muzea:
- zabytki: arena, teatr antyczny, krużganki Saint-Trophime, Cryptoportiques, Alyscamps i Termy Konstantyna;
- muzea: Musée Réattu, Musée départemental Arles antique, Museon Arlaten i Musée de la Camargue.
Same zabytki, kupowane osobno, kosztują ponad 30 €, dlatego przy całym dniu spędzonym w Arles Pass Avantage nie ma konkurencji. Oba passy uprawniają ponadto do zniżki w Fondation Vincent van Gogh, a młodzież do 18 lat w towarzystwie rodzica zwiedza zabytki Arles bezpłatnie.
Awinion: bilet łączony i Avignon City Pass
Bilety łączone do Pałacu Papieskiego i na most Saint-Bénézet
Wspólny bilet do Pałacu Papieskiego wraz z ogrodami papieskimi i na most Saint-Bénézet kosztuje 19,50 €, ulgowy 16 €, a dla młodzieży w wieku 10–17 lat 12 €, natomiast dzieci poniżej 10 lat wchodzą bezpłatnie. Bilety kupowane osobno kosztowałyby dorosłego łącznie 22 €.
Bilety łączone do pałacu i na most, podobnie jak bilety pojedyncze, sprzedają kasy obu zabytków, biuro turystyczne oraz strona internetowa. Ponieważ do pałacu wchodzi się o wyznaczonej godzinie, a kasa na miejscu sprzedaje wyłącznie wolne terminy, w sezonie wejście lepiej zarezerwować z wyprzedzeniem.
Avignon City Pass
Avignon City Pass kosztuje 24 € na dobę i 32 € na dwie doby. Aktywuje się przy pierwszej wizycie i uprawnia do jednego bezpłatnego wejścia do każdego z jedenastu miejsc po obu stronach Rodanu:
- w Awinionie: Pałac Papieski z ogrodami, most Saint-Bénézet, Collection Lambert, Musée Angladon, Musée Louis Vouland i Maison Jean Vilar;
- w Villeneuve-lès-Avignon: Chartreuse, Fort Saint-André, ogrody opactwa Saint-André, Musée Pierre de Luxembourg i Tour Philippe-le-Bel.
Posiadacze karty wchodzą do pałacu bez rezerwacji godziny, wejściem przeznaczonym dla biletów opłaconych wcześniej, co w lipcowe dni bywa oszczędnością cenniejszą niż same pieniądze. W tej samej cenie dostępny jest wariant z biletem na autobusy i tramwaje ważnym przez dobę, a karta daje także zniżki, między innymi na parking i objazd miasta autobusem turystycznym.
Kto ograniczy się do pałacu i mostu, wyjdzie lepiej na biletach łączonych, bo bilety łączone kosztują tu o 4,50 € mniej niż karta dobowa. Wystarczy jednak dołożyć choćby jedno muzeum, by rachunek przechylił się na korzyść City Passu.
Marsylia: CityPass Marseille
W Marsylii funkcję biletów łączonych przejmuje karta miejska, łącząca zwiedzanie z komunikacją. CityPass Marseille kosztuje 36 € na dobę, 47 € na dwie doby i 55 € na trzy, a dla dzieci w wieku 6–12 lat odpowiednio 19 €, 24 € i 29 €. W cenie karty mieści się nieograniczona komunikacja miejska, łącznie z promem przecinającym Vieux-Port, a ponadto:
- przejazd kolejką turystyczną do Notre-Dame de la Garde i objazd miasta autobusem Colorbus;
- do wyboru rejs na wyspę If lub archipelag Frioul albo wejście do Cosquer Méditerranée;
- wstęp do Château d’If, Mucem i Musée Regards de Provence.
Wybór groty Cosquer oznacza rezygnację z rejsu, a bez rejsu bezpłatny wstęp do zamku na wyspie If traci sens. Kto zamierza zobaczyć zarówno grotę, jak i zamek, powinien więc kupić bilet do groty osobno, a z karty wykorzystać rejs.
Przy kilkudniowym pobycie karta okazuje się najwygodniejszą postacią biletów łączonych, bo jeden zakup zastępuje kolejki do kilku kas i automatów biletowych. Wersja trzydniowa obejmuje dodatkowo jedno zwiedzanie z przewodnikiem, krótsze zapewniają na nie 30% zniżki. Kartę sprzedaje biuro turystyczne przy La Canebière oraz jego strona internetowa.
Pont du Gard, Uzès i Nîmes
Wokół Pont du Gard rolę biletów łączonych odgrywają karty regionalne i roczny abonament. Przy samym moście płaci się za parking, 9 € od samochodu, i tę opłatę opłaca się zamienić w abonament: wystarczy w ciągu 14 dni od wizyty zarejestrować bilet na stronie abonnement.pontdugard.fr, by przez kolejne dwanaście miesięcy wjeżdżać tym samym autem bez opłat. Wstęp do muzeum Pont du Gard wymaga osobnego biletu za 8 €.
Pass UP Essentiel (Uzès i okolice)
Od kwietnia do października biuro turystyczne Pays d’Uzès Pont du Gard sprzedaje Pass UP Essentiel, w cenie 30 € na dwie doby i 40 € na trzy. Karta obejmuje dziesięć miejsc, wśród których znalazły się przestrzenie muzealne Pont du Gard, zamek Duché d’Uzès, Jardin Médiéval i zwiedzanie Uzès z przewodnikiem.
Nîmes: Pass Romanité i Nîmes City Pass
W Nîmes Pass Romanité łączy w jednym bilecie arenę, Maison Carrée, Tour Magne i Musée de la Romanité. Kosztuje 20,50 € (ulgowy 15 €, dla młodzieży w wieku 7–17 lat 9,50 €, rodzinny 49,50 €) i pozostaje ważny przez trzy dni.
Szerszy zakres ma Nîmes City Pass, kosztujący 35 € na dwa dni, 39 € na cztery i 49 € na siedem, który obejmuje dodatkowo muzea miejskie oraz bezpłatny wstęp do muzeum Pont du Gard. Za parking przy moście trzeba jednak zapłacić osobno, ponieważ nie wchodzi on w skład karty.
Beaucaire: opactwo Saint-Roman i Mas des Tourelles
Najmniej znane bilety łączone w regionie dotyczą trzech miejsc w okolicach Beaucaire. Bilet do opactwa Saint-Roman, kosztujący 6 €, zapewnia bezpłatny wstęp do gallo-rzymskiej winnicy Mas des Tourelles, a w muzeum archeologicznym Auguste Jacquet w Beaucaire obniża cenę biletu z 5 € do 3 €.
Bilet z opactwa nie jest datowany i według biura turystycznego zachowuje ważność przez rok, toteż wszystkich trzech miejsc nie trzeba odwiedzać jednego dnia. Zwiedzanie należy jednak zacząć od opactwa, ponieważ zniżka działa tylko w tym kierunku. Takie bilety łączone to zresztą dobry pretekst, by poza Pont du Gard poznać mniej oczywiste oblicze Gardu.
Salon-de-Provence: bilet do dwóch muzeów
W Salon-de-Provence bilety łączone przybierają postać wspólnego biletu do dwóch muzeów miejskich: Domu Nostradamusa i Musée de l’Empéri, mieszczącego się w zamku górującym nad miastem. Bilet kosztuje 8 € (ulgowy 6 €), podczas gdy wejście do każdego z muzeów osobno to wydatek 6 €.
Warto też pamiętać, że w pierwszą niedzielę miesiąca Musée de l’Empéri można zwiedzić bezpłatnie, a sale poświęcone malarzowi Théodore’owi Jourdanowi pozostają otwarte bez biletu przez cały rok.
Aix-en-Provence: City Pass Aix-en-Provence
W Aix-en-Provence bilety łączone także zastępuje karta miejska, ważna 24, 48 lub 72 godziny, obejmująca komunikację miejską i bezpłatny wstęp do kilkunastu miejsc. Opisałem ją szczegółowo w osobnym artykule City Pass Aix-en-Provence. Karta otwiera między innymi drzwi Hôtel de Caumont i Fondation Vasarely, a także pozwala zwiedzić z przewodnikiem kamieniołom Bibémus, w którym malował Cézanne.
Bilety łączone – o czym warto pamiętać
Bilety łączone i karty miejskie zmieniają ceny najczęściej przed rozpoczęciem sezonu, a strony biur turystycznych nie zawsze nadążają za tymi zmianami. Przed wyjazdem warto więc sprawdzić aktualną cenę u samego operatora, na przykład w sklepie z biletami biura turystycznego w Arles, który bywa aktualniejszy od jego własnej strony.
Biletów nie należy wyrzucać zaraz po wyjściu z zabytku, ponieważ zniżkę partnerską otrzymuje się wyłącznie po okazaniu biletu, zwykle pełnego, i tylko w określonym czasie. Przed zakupem kart dla całej rodziny dobrze też sprawdzić, kto ma prawo do bezpłatnego wstępu, bo w wielu zabytkach państwowych i miejskich młodzież do 18 lat nie płaci za wejście, a wtedy wystarczą karty dla dorosłych.
Na koniec pozostaje zwykły rachunek. Bilety łączone opłacają się niemal zawsze, gdyż obejmują tylko to, co i tak zamierzało się zobaczyć, z kartą miejską jest zaś inaczej, bo przynosi oszczędność dopiero wtedy, gdy wykorzysta się ją do końca. W Arles czy Awinionie przychodzi to bez trudu, ponieważ zabytki dzieli zaledwie kilka minut spaceru, a w Les Baux i Saint-Rémy wystarczy rozsądnie ułożyć kolejność wizyt, by zaoszczędzone euro zostały na kolację w jednej z tamtejszych restauracji.